آخرین بروزرسانی در 2 ژوئن, 2024 توسط مرتضی تبسمی
واتساپ، پیامرسان محبوب با بیش از 2 میلیارد کاربر، بار دیگر به دلیل نگرانیهای امنیتی زیر ذرهبین قرار گرفته است. اما آیا این بار مشکل، رمزنگاری این پلتفرم است؟
در ماه مه سال 2024، گزارشی در وبسایت اینترسپت فاش کرد که مهندسان واتساپ در مورد آسیبپذیریهایی در این پیامرسان بحث کردهاند که میتواند به سازمانهای دولتی امکان دور زدن رمزنگاری را بدهد. این موضوع با واکنش ایلان ماسک و ادعای او مبنی بر خروج شبانه دادههای کاربران توسط واتساپ همراه شد.
با وجود تاکید مدیران واتساپ بر امنیت رمزنگاری این پلتفرم، مسئله اصلی فراتر از رمزنگاری است. چالش اصلی در “فراداده” یا “متادیتا” نهفته است.

فراداده چیست؟
فراداده شامل اطلاعات جانبی مربوط به فعالیتهای شما در واتساپ، مانند آدرس IP، شماره تلفنها، زمان مکالمات و حتی جزئیات شبکه شما، مرورگر، ISP و سایر شناسههای مرتبط با محصولات دیگر متا (مانند اینستاگرام و فیسبوک) میشود.
چرا فراداده نگرانکننده است؟
جمعآوری این اطلاعات، حتی اگر به نظر بیاهمیت برسند، میتواند حریم خصوصی کاربران را به خطر اندازد.
- ردیابی و شناسایی: فراداده میتواند برای ردیابی و شناسایی کاربران، حتی در صورت غیرفعال بودن تنظیمات مکان، استفاده شود.
- نقض حریم خصوصی: واتساپ ملزم به اشتراکگذاری این اطلاعات با مقامات قانونی در صورت درخواست است.
- مدل تجاری متا: متا از این دادهها برای اهداف تجاری، مانند تبلیغات هدفمند و ارائه پیشنهادات شخصیسازیشده، استفاده میکند.
حفرههای امنیتی:
گزارشها نشان میدهد که تکنیکهای تجسس با سوءاستفاده از آسیبپذیریهای تحلیل ترافیک، میتوانند از فراداده برای دور زدن حریم خصوصی کاربران استفاده کنند.
راه حل چیست؟
- آگاهی کاربران: واتساپ باید شفافیت بیشتری در مورد نحوه جمعآوری و استفاده از دادهها داشته باشد.
- کنترل بیشتر کاربران: کاربران باید کنترل بیشتری بر روی دادههای خود داشته باشند و بتوانند انتخاب کنند که چه اطلاعاتی جمعآوری و به اشتراک گذاشته میشود.
- قوانین و مقررات سختگیرانهتر: نیاز به قوانین و مقررات سختگیرانهتری برای محافظت از حریم خصوصی کاربران در عصر دادهها وجود دارد.
واتساپ در حالی که رمزنگاری را ارائه میدهد، اما حریم خصوصی کاربران را به طور کامل تضمین نمیکند. فراداده و مدل تجاری متا چالشهای بزرگی برای حریم خصوصی کاربران در این پلتفرم و سایر شبکههای اجتماعی ایجاد میکند.
آگاهی از این خطرات و مطالبه شفافیت و کنترل بیشتر از سوی کاربران و قانونگذاران، گامی ضروری برای حفظ حریم خصوصی در دنیای دیجیتال امروز است.
با احترام ، مجله خبری جوان آنلاین

**مرتضی تبسمی**
**خبرنگار ارشد حوزه رفاه اجتماعی و سبک زندگی**
مرتضی تبسمی روزنامهنگار و خبرنگار میدانی با بیش از دوازده سال تجربه حرفهای در رسانههای مکتوب و دیجیتال است. گستره فعالیت وی عمدتاً در حوزههای رفاه اجتماعی، تأمین اجتماعی، بازار کار، آسیبهای شهری و سبک زندگی طبقه متوسط شهری متمرکز بوده و گزارشهای متعددی در این زمینهها از او منتشر شده است.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه علامه طباطبایی است. همچنین دورههای تخصصی روزنامهنگاری تحقیقی، گزارشنویسی میدانی و اخلاق رسانه را در مراکز معتبر داخلی گذرانده است. تسلط وی بر روشهای مستندسازی اجتماعی و مصاحبه با اقشار مختلف جامعه، روی کارش امضایی از عمق و دقت مینهد.
**سوابق حرفهای**
تبسمی فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۸۹ با همکاری در هفتهنامههای محلی آغاز کرد و به تدریج به عنوان خبرنگار و گزارشگر در روزنامههای سراسری مشغول به کار شد. گزارشهای مستند و میدانی او از مناطق حاشیهنشین تهران، مشکلات بازنشستگان تأمین اجتماعی و مسائل کارگران ساختمانی در چندین رویداد رسانهای مورد توجه قرار گرفته است.
وی از سال ۱۳۹۹ به تیم تحریریه مجله خبری جوان آنلاین پیوسته و به عنوان خبرنگار ارشد حوزه رفاه اجتماعی و سبک زندگی فعالیت میکند. در این مدت، ارتباط مستمر او با نهادهایی چون سازمان تأمین اجتماعی، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و تشکلهای کارگری، منبعی معتبر برای اخبار حوزه تخصصی وی به شمار میآید.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی تبسمی در پوشش اخبار تأمین اجتماعی، بازار کار، بیمه، بازنشستگی، مسکن، آسیبهای اجتماعی شهری و سبک زندگی طبقات مختلف جامعه است. وی همچنین در زمینه گزارشنویسی میدانی، مستندنگاری مشکلات مردمی و مصاحبه با اقشار تأثیرپذیر جامعه تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد تبسمی در خبرنگاری مبتنی بر حضور میدانی مداوم، گفتوگوی مستقیم با مردم عادی و مسئولان محلی، اعتبارسنجی اخبار و مستندات و پیگیری مستمر موضوعات تا حصول نتیجه است. وی در گزارشهای خود بر حفظ کرامت انسانی سوژهها، رعایت اخلاق حرفهای و پرهیز از بزرگنمایی یا تحریف تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن صنفی روزنامهنگاران ایران و انجمن خبرنگاران اجتماعی است و در کارگروههای تخصصی مرتبط با رفاه اجتماعی و مطالبات صنفی مشارکت فعال دارد.
**افتخارات و جوایز**
– برنده جایزه بهترین گزارش اجتماعی از جشنواره مطبوعات (۱۴۰۰)
– لوح تقدیر از وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای پوشش مسائل بازنشستگان (۱۴۰۱)
– نامزد دریافت جایزه روزنامهنگاری تحقیقی برای گزارش «کارگران ساختمانی؛ بدون قرارداد و بدون بیمه» (۱۴۰۲)







