تابآوری، سپری مؤثر در برابر بحرانها؛ نقش خانواده و سبک فرزندپروری در تقویت روانی افراد
آخرین بروزرسانی در 28 ژوئن, 2025 توسط مرتضی تبسمی
یک روانشناس با اشاره به اهمیت تابآوری در مواجهه با بحرانها و شرایط استرسزا، تأکید کرد که این ویژگی روانی میتواند نقش کلیدی در حفظ سلامت روان افراد در شرایط بحرانی مانند جنگ ایفا کند. به گفته او، تابآوری نهتنها یک ویژگی فردی، بلکه نتیجه تعامل با محیط حمایتی اطراف از جمله خانواده، دوستان و سبک تربیتی والدین است.
دکتر احمد قرهخانی در گفتوگو با ایسنا اظهار کرد: تابآوری به افراد کمک میکند تا در برابر فشارهای روانی ناشی از بحرانها، واکنشهای سازگارانهتری نشان دهند. افرادی که از سطح بالاتری از تابآوری برخوردارند، معمولاً دارای اعتماد به نفس، خودمختاری، همدلی، روابط اجتماعی قوی و دیدگاهی مثبت نسبت به خود و آینده هستند.
او افزود: تابآوری یک ویژگی ثابت نیست و در طول زمان و تحت تأثیر عوامل محیطی و حمایتی میتواند تقویت شود. در مقابل، افرادی که تابآوری کمتری دارند، در مواجهه با تهدیدهایی مانند جنگ یا بلایای طبیعی، بیشتر دچار اضطراب، بیقراری، افسردگی، اختلال در خواب و تغذیه و حتی رفتارهای پرخاشگرانه میشوند.
قرهخانی با تأکید بر نقش خانواده در پرورش تابآوری، گفت: محیط خانوادگی گرم، صمیمی و منسجم میتواند بهطور چشمگیری در افزایش تابآوری اعضای خانواده مؤثر باشد. والدینی که محیطی امن، قابل پیشبینی و به دور از اضطراب برای فرزندان خود فراهم میکنند، زمینهساز رشد روانی سالمتری هستند. همچنین حمایتهای اجتماعی و روانی از سوی مسئولان در سطح جامعه نیز میتواند به تقویت این ویژگی در افراد کمک کند.
این روانشناس همچنین به اهمیت آموزش مهارتهایی مانند خوشبینی، امیدواری، خودتنظیمی و آرامسازی ذهن اشاره کرد و افزود: افرادی که در محیطی با سبک فرزندپروری سالم و مستقل رشد یافتهاند، معمولاً در برابر فشارهای روانی مقاومتر هستند.

در پایان، قرهخانی هشدار داد که در شرایط بحرانی، انتشار اخبار منفی و ناامیدکننده میتواند به کاهش تابآوری عمومی منجر شود. او خواستار مدیریت دقیقتر فضای رسانهای و اطلاعرسانی شد تا از آسیبهای روانی گسترده در جامعه جلوگیری شود.

**مرتضی تبسمی**
**خبرنگار ارشد حوزه رفاه اجتماعی و سبک زندگی**
مرتضی تبسمی روزنامهنگار و خبرنگار میدانی با بیش از دوازده سال تجربه حرفهای در رسانههای مکتوب و دیجیتال است. گستره فعالیت وی عمدتاً در حوزههای رفاه اجتماعی، تأمین اجتماعی، بازار کار، آسیبهای شهری و سبک زندگی طبقه متوسط شهری متمرکز بوده و گزارشهای متعددی در این زمینهها از او منتشر شده است.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه علامه طباطبایی است. همچنین دورههای تخصصی روزنامهنگاری تحقیقی، گزارشنویسی میدانی و اخلاق رسانه را در مراکز معتبر داخلی گذرانده است. تسلط وی بر روشهای مستندسازی اجتماعی و مصاحبه با اقشار مختلف جامعه، روی کارش امضایی از عمق و دقت مینهد.
**سوابق حرفهای**
تبسمی فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۸۹ با همکاری در هفتهنامههای محلی آغاز کرد و به تدریج به عنوان خبرنگار و گزارشگر در روزنامههای سراسری مشغول به کار شد. گزارشهای مستند و میدانی او از مناطق حاشیهنشین تهران، مشکلات بازنشستگان تأمین اجتماعی و مسائل کارگران ساختمانی در چندین رویداد رسانهای مورد توجه قرار گرفته است.
وی از سال ۱۳۹۹ به تیم تحریریه مجله خبری جوان آنلاین پیوسته و به عنوان خبرنگار ارشد حوزه رفاه اجتماعی و سبک زندگی فعالیت میکند. در این مدت، ارتباط مستمر او با نهادهایی چون سازمان تأمین اجتماعی، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و تشکلهای کارگری، منبعی معتبر برای اخبار حوزه تخصصی وی به شمار میآید.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی تبسمی در پوشش اخبار تأمین اجتماعی، بازار کار، بیمه، بازنشستگی، مسکن، آسیبهای اجتماعی شهری و سبک زندگی طبقات مختلف جامعه است. وی همچنین در زمینه گزارشنویسی میدانی، مستندنگاری مشکلات مردمی و مصاحبه با اقشار تأثیرپذیر جامعه تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد تبسمی در خبرنگاری مبتنی بر حضور میدانی مداوم، گفتوگوی مستقیم با مردم عادی و مسئولان محلی، اعتبارسنجی اخبار و مستندات و پیگیری مستمر موضوعات تا حصول نتیجه است. وی در گزارشهای خود بر حفظ کرامت انسانی سوژهها، رعایت اخلاق حرفهای و پرهیز از بزرگنمایی یا تحریف تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن صنفی روزنامهنگاران ایران و انجمن خبرنگاران اجتماعی است و در کارگروههای تخصصی مرتبط با رفاه اجتماعی و مطالبات صنفی مشارکت فعال دارد.
**افتخارات و جوایز**
– برنده جایزه بهترین گزارش اجتماعی از جشنواره مطبوعات (۱۴۰۰)
– لوح تقدیر از وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای پوشش مسائل بازنشستگان (۱۴۰۱)
– نامزد دریافت جایزه روزنامهنگاری تحقیقی برای گزارش «کارگران ساختمانی؛ بدون قرارداد و بدون بیمه» (۱۴۰۲)








