آخرین بروزرسانی در 3 دسامبر, 2025 توسط مرتضی تبسمی
علی محبی، رئیس پژوهشگاه مطالعات آموزشوپرورش، بر لزوم تحول در رویکردهای آموزش معلمان تأکید کرد و گفت: برای برقراری ارتباط مؤثر با نسل جدید دانشآموزان، آموزش معلمان باید با زبان و ویژگیهای این نسل همگام شود. او هشدار داد که کیفیت و اثربخشی آموزشهای فعلی نیازمند ارزیابی جدیتری است.
آموزش معلمان و چالشهای ارتباط با نسل نوین
رئیس پژوهشگاه مطالعات آموزشوپرورش در گفتوگو با باشگاه خبرنگاران جوان با اشاره به تغییرات گسترده در ویژگیهای نسل کنونی دانشآموزان، اظهار داشت: نسل جدید، با دسترسی بیسابقه به اطلاعات و ابزارهای دیجیتال، دارای ویژگیها و انتظارات متفاوتی از فرآیند یادگیری است. این تفاوتها، چالشهای جدیدی را پیش روی آموزش معلمان قرار داده و لزوم بازنگری در شیوههای سنتی تدریس را بیش از پیش نمایان میسازد. وی تأکید کرد که شیوههای تدریس قدیمی دیگر نمیتواند پاسخگوی نیازهای ذهنی و روانی دانشآموزان امروز باشد.
ضرورت ایجاد اعتماد در فرآیند تربیت معلمان
محبی با تأکید بر اینکه «تربیت بدون ارتباط و ارتباط بدون اعتماد ممکن نیست»، افزود: معلمان باید قادر باشند تا زبان مشترک و الگوهای رفتاری نسل جدید را درک کرده و بکار گیرند. این درک متقابل، بستر اصلی برای جلب اعتماد دانشآموزان و مؤثر ساختن فرآیند تربیتی است. نادیدهگرفتن این ابعاد، میتواند به شکاف عمیقتر میان معلم و دانشآموز و کاهش اثربخشی برنامههای آموزشی منجر شود. در عصر حاضر که دانشآموزان به سرعت در معرض حجم عظیمی از اطلاعات قرار دارند، نقش معلم از یک انتقالدهنده صرف اطلاعات به یک تسهیلگر و مشاور تغییر کرده است.
گامهای اولیه و افقهای آینده در آموزش معلمان
در راستای پاسخگویی به این نیازهای جدید، دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه شهید رجایی اقداماتی را آغاز کردهاند. همچنین، بخشی از دورههای آموزش ضمن خدمت معلمان با رویکردهای نوین طراحی شده است. با این حال، به گفته رئیس پژوهشگاه مطالعات آموزشوپرورش، میزان موفقیت و کیفیت اجرای این برنامهها نیازمند بررسی دقیقتر و ارزیابی جدی است تا از اثربخشی واقعی آنها اطمینان حاصل شود. وی بر اهمیت پیگیری و بازنگری مداوم این برنامهها تأکید کرد.
تحلیل و پیشنهادات برای ارتقای آموزش معلمان
برای حصول اطمینان از همگامی کامل آموزش معلمان با تحولات روز و نیازهای نسل جدید، لازم است رویکردهای جامعتری در پیش گرفته شود. نسل Z و آلفا، که امروزه بخش عمده دانشآموزان را تشکیل میدهند، با ویژگیهایی چون شهروندی دیجیتال، نیاز به شخصیسازی آموزش، تمایل به یادگیری مشارکتی و تفکر انتقادی شناخته میشوند. این امر مستلزم آن است که در برنامههای آموزش و تربیت معلمان، به ابعاد زیر توجه ویژه شود:
توسعه سواد دیجیتال و مهارتهای تدریس ترکیبی: معلمان باید بتوانند از ابزارهای هوشمند، پلتفرمهای آنلاین و روشهای تدریس تلفیقی (حضوری و مجازی) به طور مؤثر بهره ببرند و فضای آموزشی را جذابتر کنند.
تقویت مهارتهای ارتباطی و همدلی: توانایی برقراری ارتباط عمیق، گوش دادن فعال و درک دغدغههای دانشآموزان از طریق کارگاههای عملی و روانشناسی تربیتی اهمیت فراوانی دارد تا معلم بتواند نقش یک راهنما و مرجع قابل اعتماد را ایفا کند.
علاوه بر این، مدلهای نوین در آموزش معلمان میتوانند شامل موارد زیر باشند:
آموزش مبتنی بر سناریو و حل مسئله: قرار دادن معلمان در موقعیتهای واقعی کلاسی برای یافتن راهحلهای خلاقانه و تعاملی.
منتورینگ و کوچینگ: فراهم آوردن فرصت تبادل تجربه با معلمان باتجربه و متخصص در حوزه نسل جدید و همچنین آموزشهای مداوم و مبتنی بر پژوهش.
ارزیابی مستمر و دقیق برنامههای آموزشی، با استفاده از بازخوردهای دانشآموزان و خود معلمان، و همچنین پایش تغییرات رفتاری و تحصیلی دانشآموزان، میتواند به بهبود مستمر کیفیت آموزش معلمان و در نهایت ارتقای نظام آموزشی کشور کمک شایانی کند. این فرآیند باید به صورت پویا و با توجه به پیشرفتهای فناورانه و تغییرات فرهنگی نسلها ادامه یابد تا معلمان همواره آماده رویارویی با چالشهای جدید آموزشی باشند.
مطالب مرتبط
- هفته پژوهش در دانشگاه چمران اهواز؛ فرصتی برای پیوند علم و صنعت با محوریت هوش مصنوعی
- تحول بزرگ در نظام آموزشی: بستههای یادگیری نوین، مرجع اصلی آموزش ابتدایی خواهند شد
- چهارمحال و بختیاری با جذب ۶۳ متخصص پزشکی، افقهای روشنتری را در حوزه سلامت میگشاید
- آموزش مهارتی راه خروج از اتلاف منابع دانشگاهی و تبدیل ایران به هاب منطقهای
**مرتضی تبسمی**
**خبرنگار ارشد حوزه رفاه اجتماعی و سبک زندگی**
مرتضی تبسمی روزنامهنگار و خبرنگار میدانی با بیش از دوازده سال تجربه حرفهای در رسانههای مکتوب و دیجیتال است. گستره فعالیت وی عمدتاً در حوزههای رفاه اجتماعی، تأمین اجتماعی، بازار کار، آسیبهای شهری و سبک زندگی طبقه متوسط شهری متمرکز بوده و گزارشهای متعددی در این زمینهها از او منتشر شده است.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه علامه طباطبایی است. همچنین دورههای تخصصی روزنامهنگاری تحقیقی، گزارشنویسی میدانی و اخلاق رسانه را در مراکز معتبر داخلی گذرانده است. تسلط وی بر روشهای مستندسازی اجتماعی و مصاحبه با اقشار مختلف جامعه، روی کارش امضایی از عمق و دقت مینهد.
**سوابق حرفهای**
تبسمی فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۸۹ با همکاری در هفتهنامههای محلی آغاز کرد و به تدریج به عنوان خبرنگار و گزارشگر در روزنامههای سراسری مشغول به کار شد. گزارشهای مستند و میدانی او از مناطق حاشیهنشین تهران، مشکلات بازنشستگان تأمین اجتماعی و مسائل کارگران ساختمانی در چندین رویداد رسانهای مورد توجه قرار گرفته است.
وی از سال ۱۳۹۹ به تیم تحریریه مجله خبری جوان آنلاین پیوسته و به عنوان خبرنگار ارشد حوزه رفاه اجتماعی و سبک زندگی فعالیت میکند. در این مدت، ارتباط مستمر او با نهادهایی چون سازمان تأمین اجتماعی، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و تشکلهای کارگری، منبعی معتبر برای اخبار حوزه تخصصی وی به شمار میآید.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی تبسمی در پوشش اخبار تأمین اجتماعی، بازار کار، بیمه، بازنشستگی، مسکن، آسیبهای اجتماعی شهری و سبک زندگی طبقات مختلف جامعه است. وی همچنین در زمینه گزارشنویسی میدانی، مستندنگاری مشکلات مردمی و مصاحبه با اقشار تأثیرپذیر جامعه تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد تبسمی در خبرنگاری مبتنی بر حضور میدانی مداوم، گفتوگوی مستقیم با مردم عادی و مسئولان محلی، اعتبارسنجی اخبار و مستندات و پیگیری مستمر موضوعات تا حصول نتیجه است. وی در گزارشهای خود بر حفظ کرامت انسانی سوژهها، رعایت اخلاق حرفهای و پرهیز از بزرگنمایی یا تحریف تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن صنفی روزنامهنگاران ایران و انجمن خبرنگاران اجتماعی است و در کارگروههای تخصصی مرتبط با رفاه اجتماعی و مطالبات صنفی مشارکت فعال دارد.
**افتخارات و جوایز**
– برنده جایزه بهترین گزارش اجتماعی از جشنواره مطبوعات (۱۴۰۰)
– لوح تقدیر از وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای پوشش مسائل بازنشستگان (۱۴۰۱)
– نامزد دریافت جایزه روزنامهنگاری تحقیقی برای گزارش «کارگران ساختمانی؛ بدون قرارداد و بدون بیمه» (۱۴۰۲)
